Hier onder volgt het testverslag van Windows 8 voor het driemaandelijks tijdschrift Infovisie MagaZIEN, door Jos Verhaegh en Jeroen Baldewijns van Blindenzorg Licht en Liefde vzw.

1. Inleiding

Windows 8 is nu een paar maanden op de markt. In tegenstelling tot de andere versies is er een geheel vernieuwd uiterlijk!

Maar niet getreurd, voor iedereen die toch nog graag vasthoudt aan het bekende, het bureaublad uit Windows 7 is behouden. Maar hier verder in het artikel meer over. Wat we echter vooral willen toelichten is de toegankelijkheid van de nieuwe gebruiksomgeving van Windows 8. Heeft Microsoft vooruitgang geboekt in de basistoegankelijkheid van het besturingssysteem? En hoe zit het met de verschillende hulpmiddelen zoals vergrotings- en schermuitleesprogramma’s?

We hebben Windows 8 bekeken op een normale desktop computer en op een laptop omdat dit de meest gebruikte hardware is op het moment door blinden en slechtzienden voor wat computergebruik betreft.

2. Wat is er veranderd in Windows 8?

Microsoft heeft een nieuw uiterlijk gegeven aan Windows. De nieuwe ‘Metro’-interface valt meteen op. Die bestaat uit een Startscherm met daarop verschillende tegels naast en onder elkaar gepositioneerd. De tegels lijken op reuzegrote pictogrammen zoals je die kent van op het klassieke bureaublad, maar dan in grote, gekleurde vlakken.

Deze tegels kunnen niet alleen programma’s, maar ook actuele informatie weergeven van bijvoorbeeld Facebook of Twitter, e-mail, het actuele weer, nieuwsitems … Deze tegels kun je aanklikken met de muis maar zijn ook toegankelijk via het toetsenbord. Hiermee open je dan een programma of zoals we het tegenwoordig noemen, een app. Microsoft heeft hiermee haar besturingssysteem voor computers qua interface op dezelfde leest geschoeid als de mobiele versie: Windows 7 Phone en Windows 8 Phone.

Naast het Startscherm met de Metro-interface is ook het klassieke bureaublad nog altijd aanwezig, zoals we dat kennen uit de oudere Windowsversies. Hiermee wil Microsoft de compatibiliteit van Windows 8 met de oude programma’s waarborgen. Oude programma’s, zoals Office 2010, worden gewoon op het oude bureaublad gestart. Dit zal wellicht ook zo blijven tot Office 2013 op de markt komt. Vanuit dat bureaublad kun je ook de ‘oude’ verkenner terugvinden, al is ook deze wat veranderd. De basisinterface, links een kolom met de boomstructuur en rechts een venster met de bestanden, is behouden. Maar helaas is de menubalk verdwenen en vervangen door linten. Inderdaad, de linten die je al kent van Microsoft Office 2007 en 2010. Net zoals bij Office zal je dus nieuwe sneltoetsen onder de knie moeten krijgen of op verkenning moeten gaan met de pijltjestoetsen.

Ook de Startknop en het Startmenu zal je niet meer terugvinden. De Windowstoets op het toetsenbord geeft dus ook geen Startmenu meer weer. Met deze toets keer je nu terug naar het Startscherm met de Metro-interface. Onderaan het ‘oude’ bureaublad vind je wel nog de taakbalk, waar je nog steeds kunt werken met de verschillende programma’s, documenten en mappen die open staan. Je kunt nog wel een soortgelijk menu oproepen door de sneltoets Windows + X te gebruiken. Dit menu kun je ook oproepen door met je muis naar de linkeronderhoek van het schermbeeld te gaan en op de rechtermuisknop te drukken. Een menuvenster verschijnt. Helaas heb je visueel geen knop waar je op klikt, dus controle is moeilijk.

Nieuw is ook de ‘Charm Bar’ (ook wel het snelmenu genoemd) van de Metro-interface. Die open je met de sneltoets Windows + C of door de muispijl naar de rechterbovenhoek van het startscherm te bewegen. In deze balk, die aan de rechter schermrand verschijnt, vind je de volgende items terug: zoeken, delen (direct foto’s of andere documenten delen), start (terug naar het startscherm), apparaten (een ander apparaat, zoals een tweede scherm, gebruiken) en instellingen.

Ook nieuw is de ‘App Bar’, die je opent met de sneltoets Windows + Z. Hierin staan de beschikbare functies van de app waarin je aan het werk bent. Als je de App Bar vanuit het startscherm oproept, krijg je slechts één knop in die App Bar te zien: een knop om een compleet overzicht te krijgen van alle geïnstalleerde programma’s, zowel de Windows 8-apps als de oudere Windows programma’s.

De interface van de échte Windows 8-apps (dit zijn de toepassingen die niet op het oude bureaublad worden opgestart) ziet er volledig anders uit dan je van Windows gewend bent. Maar zijn ze daardoor minder toegankelijk? Dat willen we niet met zoveel woorden gezegd hebben, maar ontwikkelaars van de typische Windows 8-apps moeten wel de nodige inspanning leveren om de toegankelijkheid van hun apps te waarborgen.

Nu we weten dat Windows 8 een drastisch gewijzigde gebruikersomgeving biedt, waar toch ook nog een beetje het oude bureaublad onder hangt, willen we het nog even hebben over de verkrijgbare versies. Zoals gewoonlijk zijn er meerdere varianten. Windows 8 komt in drie varianten voor persoonlijk gebruik: Windows 8, Windows 8 Pro en Windows RT. Deze laatste is alleen voor een tablet of smartphone bedoeld en kan daardoor niet los gekocht worden. Deze versie maakt als enige ook geen gebruik meer van het oude bureaublad.

3. Toegankelijkheidsopties van Windows 8

Vooraf werd op diverse fora al aangekondigd dat Windows 8 verschillende nieuwe toegankelijkheidsopties zou bieden. Helaas komen deze voorspellingen slechts voor een klein deel uit.

Schermlezer

Windows 8 biedt nog altijd geen Nederlandssprekende schermlezer. Gelukkig kan de Narrator (want zo noemt de Windows 8-schermlezer) nu wel gebruikt worden met de stemmen van Acapela Infovox. Dat werkte op onze pc zeer vlot. Zo kun je de Narrator, weliswaar mits een aanzienlijke meerkost, alsnog Nederlands laten spreken. Je kan echter niet om het even welk spraaksyntheseprogramma gebruiken en Narrator ondersteunt geen brailleleesregels. De Narratorinstellingen moet je (zoals veel andere functies) op het oude bureaublad gaan zoeken, wat zeer verwarrend is.

De Narratorfunctionaliteit is behoorlijk uitgebreid ten opzichte van eerdere versies, maar laat toch nog veel ruimte voor verbetering. Je kunt bijvoorbeeld de type-echo niet naar eigen wens instellen. Je kunt niet navigeren op structuurelementen (koppen, links, lijsten …) van een document. Je kunt geen labels toevoegen aan ongelabelde interface-elementen. En zoals gezegd: braille wordt helemaal niet ondersteund. De mogelijkheden van Narrator zijn dus nog steeds te beperkt om als een volwaardige schermlezer door het leven te gaan.

Om toch met een positieve noot af te sluiten: op de Microsoftwebsite vind je gemakkelijk een Nederlandstalige handleiding van de Narrator.

Vergroting

Het vergrootglas waarmee je beeldvullend kunt vergroten, was bij Windows 7 enkel in de zogenaamde Aero-thema’s bruikbaar. Bij Windows 8 werkt het vergrootglas ook in al de andere thema’s. Daardoor kun je het vergrootglas nu ook gebruiken in combinatie met de hoogcontrast thema’s. De hoogcontrast thema’s kun je eenvoudig persoonlijk aanpassen. Er staan duidelijke kaders en voorbeelden in het instellingenmenu, die ervoor zorgen dat het geheel overzichtelijker is geworden.

Let op: teruggaan naar het oude Windows XP-thema is niet meer mogelijk. De hoogcontrast thema’s worden ook toegepast op het nieuwe startscherm, maar dan wel zonder de tekst in de tegels te vergroten!

Het toegankelijkheidscentrum (dat weer ver weg verstopt zit en op het oude bureaublad draait) biedt verder de mogelijkheid om de kleur en doorzichtigheid van de vensters aan te passen zodat je als slechtziende minder last hebt van de doorzichtigheid in de vensters bij de standaard Windowsthema’s. Het aanpassen van de standaard tekengrootte heeft ook een belangrijke verbetering gekregen. Naast het aanpassen van de tekengrootte voor alle items, kun je nu ook de tekengrootte voor één specifiek interface-element aanpassen.

Op deze manier kun je als slechtziende de tekst in de titelbalk klein houden, maar de menu’s juist met grotere tekens laten weergeven. Dit zorgt weer voor extra ruimte (en dus overzicht) op het scherm. Deze instellingen kun je uiteraard samen met de hoogcontrast schema’s gebruiken.

Al de bovenstaande instellingen bedien je vanuit het configuratiescherm op het oude bureaublad (in een dialoogpaneel zoals we dit kennen vanuit Windows 7). Vanuit de instellingen die je kunt bereiken via de Charm Bar van het nieuwe Windows 8-startscherm, krijg je slechts zeer beperkte toegankelijkheidsopties.

Zo kun je hier alleen de hoogcontrast functie aan of uitzetten d.m.v. een schuifknop. De instellingen van het hoogcontrast schema moet je gaan doen via de toegankelijkheidsinstellingen op het oude bureaublad. Nieuw is hier de optie om alles op het scherm te vergroten. Helaas hebben we deze functie niet uit kunnen testen omdat die zowel bij onze desktop als laptop niet werkte. We hebben met een zoektocht op de website proberen te achterhalen wat deze functie dan wel precies zou moeten doen, maar zonder resultaat…

Microsoft heeft dus heel wat vergrotingsfaciliteiten ingebakken in zijn nieuw besturingssysteem. We vonden het echter behoorlijk irritant dat die verspreid zitten over het oude configuratiescherm en een nieuw instellingenpaneel op het nieuwe startscherm. We hebben er het raden naar wat hier de bedoeling van is, maar gelukkig worden we er niet van.

Ook hier geldt: op de Microsoftwebsite vind je gemakkelijk een Nederlandstalige handleiding van het vergrootglas. Naar uitleg over sommige andere toegankelijkheidsfaciliteiten voor slechtzienden, zochten we vruchteloos.

4. Windows 8 met Hulpmiddelen

Naast de toegankelijkheidsfaciliteiten van Windows zelf, zullen extra hulpmiddelen voorlopig een noodzaak blijven. We overlopen daarom in hoeverre de huidige hulpmiddelen al geschikt zijn voor Windows 8.

We hebben op dit vlak nog geen uitgebreid testwerk kunnen doen omdat er (zoals u zult merken) nog maar bitter weinig voorhanden is.

Dolphin

De Supernovafamilie (momenteel nog versie 13) is nog niet compatibel met Windows 8. Dit zal pas het geval zijn voor de toekomstige versie 13.5, die als gratis upgrade zal worden uitgebracht voor alle gebruikers van Supernova 13. Supernova 13.5 wordt pas later dit jaar verwacht.

Freedom Scientific

Freedom Scientific heeft versie 14 van zijn schermuitleesprogramma Jaws volledig compatibel gemaakt met Windows 8. Op dit moment is er nog geen Nederlandstalige variant van Jaws 14 beschikbaar, maar deze is voor later dit jaar voorzien. We wachten om dit product aan de tand te voelen op de Nederlandse versie.

Gebruikers die een nieuwe Jaws 13 (volledige versie) kochten na de lanceringsdatum van de Engelse versie 14, kunnen een gratis update krijgen.

Van het vergrotingsprogramma Magic is recent de nieuwe versie 12 op de markt gekomen, maar deze is nog niet compatibel met Windows 8.

Ai Squared

Ai Squared, de producent van de ZoomText Vergroter(/Lezer), heeft laten weten dat ze bezig zijn om ZoomText versie 10 volledig compatibel te maken met Windows 8. Dit zou een gratis update worden voor de gebruikers van ZoomText versie 10 en deze zou nog in de eerste helft van dit jaar beschikbaar zijn. Wij hebben al een betaversie uitgeprobeerd, maar het zou het product oneer aandoen om daar nu al testresultaten van te publiceren.

Over ZoomText Express wordt niet gesproken. Maar wellicht volgt hiervoor een Windows 8 Update na de grote broer ZoomText Vergroter/Lezer.

GW Micro

GW Micro heeft versie 8 van zijn schermuitleesprogramma Window-Eyes uitgebracht. Deze versie is compatibel met Windows 8. De Nederlandse vertaling is echter nog niet beschikbaar maar wordt zeer binnenkort verwacht. We wachten om dit product aan de tand te voelen op de Nederlandse versie.

Baum

Ook Baum bracht net de nieuwe versie 10 uit van zijn Cobra schermuitleesprogramma, dat ook al in het Nederlands beschikbaar is. Deze versie is nog niet compatibel met Windows 8. Daar wordt wel druk aan gewerkt en dit zou later dit jaar tot een tastbaar resultaat moeten komen.

NVDA

NVDA is een open source (gratis dus) schermuitleesprogramma, dat probeert een alternatief te bieden voor de dure betalende schermuitleesprogramma’s. Er wordt standaard e-Speak meegeleverd, dus wie een kwalitatief betere spraaksynthese wenst, dient deze wel nog aan te kopen. De makers van NVDA geven aan dat het programma nu reeds werkt met Windows 8.

Uit onze eerste test blijkt dat dit helaas niet helemaal klopt. ‘Oude’ programma’s die op het klassieke bureaublad draaien, zijn doorgaans goed bruikbaar. De problemen steken echter snel de kop op in de Metro omgeving en de apps die in deze nieuwe omgeving draaien. De standaard mail-app geeft bijvoorbeeld problemen bij het uitspreken van de inhoud van mails. Dus ook deze ontwikkelaar heeft nog wat werk voor de boeg.

Andere Software

Dolphin heeft het programma Guide (voor eenvoudig computergebruik) al compatibel gemaakt met Windows 8. Dit draait over Windows 8 heen. Zodra Guide versie 6 is opgestart kom je dus niet meer in aanraking met de nieuwe Windows 8 interface.

Ook de daisyssoftware van Dolphin, Easy Reader en Easy Producer, zijn reeds Windows 8 compatibel. Op vlak van tekstherkenningsprogramma’s kunnen we melden dat Versie 12 van Kurzweil 1000 Windows 8-compatibel is. Bij OpenBook en MagniRead vinden we op hun websites nog niets terug over Windows 8.

Hardware

Het is onbegonnen werk om een volledig overzicht te geven over de Windows 8 compatibiliteit van alle beschikbare brailleleesregels. Vraag daarom best bij uw leverancier na of uw toestel geschikt is. Deze stelregel geldt ook voor scanners.

De Index Basic en Everst brailleprinters zijn Windows 8 compatibel als ze versie 12.03.5 (of recenter) van de firmware aan boord hebben. Over de ViewPlus printers vonden we nog geen informatie over Windows 8.

Samenvattend

De geschiedenis herhaalt zich. Telkens als Microsoft een nieuwe Windowsversie uitbrengt, is het voor de producenten van hulpmiddelen een race tegen de klok om hun producten compatibel te maken. In afwachting kunnen gebruikers van hulpmiddelen maar beter zorgen dat ze hun oude vertrouwde Windowsversie blijven gebruiken. We zijn benieuwd wie de race gaat winnen en als eerste met een volwaardig Windows 8-hulpmiddel op de proppen komt…

Tegen het eind van deze jaargang maken we een nieuwe stand van zaken op en serveren we u een uitgebreide test van Windows 8-hulpmiddelen.

5. Conclusie

Het mag duidelijk zijn dat er mogelijkheden zijn om Windows 8 te gebruiken als slechtziende persoon. Als je met een beperkte vergroting toekomt, accepteert dat niet alles aangepast kan worden naar jouw behoeften en ermee kan leven dat de instellingen erg verspreid zitten, dan kun je je met de standaard toegankelijkheidsaanpassingen wellicht al een stuk behelpen. Zodra je wat meer vergroting nodig hebt, blijft een betalend vergrotingsprogramma toch zeker een must.

De ondersteuning die de Narrator voor blinde Windows 8-gebruikers biedt, is echt wel te beperkt. We kunnen en mogen dit geen volwaardige schermuitlezer noemen. Een blinde computergebruiken zal dus nog even geduld moeten oefenen tot zijn vertrouwde schermuitlezer vlot compatibel is met Windows 8.

De Narrator kan dan weer wel goede diensten bewijzen als je even een andere computer (zoals een publieke pc in een bibliotheek) wil gebruiken.

Voor wie echt met Windows 8 aan de slag moet, zijn momenteel de Engelstalige versie van zijn schermuitlezer of het open source alternatief NVDA de enige opties. Wellicht is het dus beter om nog niet meteen over te schakelen naar Windows 8 als blinde of slechtziende gebruiker. En tot slot: We vonden het erg bevreemdend om voortdurend te moeten switchen tussen het oude bureaublad met oude programma’s en oude menu’s en dialoogvensters enerzijds en het nieuwe Metro-look startscherm, met zijn totaal anders gestileerde nieuwe apps en instellingenschermen. Als persoon met een visuele beperking heb je, omwille van de nodige hulpmiddelen, sowieso een steilere leercurve om Windows te leren gebruiken. Overstappen van een oudere versie naar Windows 8, betekent onvermijdelijk opnieuw met de computer leren werken. Het is nog maar de vraag of hulpmiddelengebruikers daar zitten op te wachten.

1 reactie

Vaak horen we nog dat online video ondertitelen moeilijk en tijdrovend zou zijn. We beschrijven hier een methode die gebruik maakt van de automatische ondertiteling van YouTube. Iedereen kan deze methode gebruiken en ze bespaart veel tijd omdat de synchronisatie automatisch gebeurt.

Vertrek van de automatische ondertiteling

Sinds enkele jaren kan YouTube automatisch ondertitelen. Aanvankelijk was deze functie enkel beschikbaar voor Engelstalige video's, maar nu is de functie ook beschikbaar voor het Nederlands en het Frans. De kwaliteit van verkregen ondertitels is erg variabel maar ze kunnen toch erg nuttig zijn.

Als voorbeeld nemen we een video van de Blind-d-mobiel. Een groot deel van de tekst wordt correct omgezet. Helaas worden een aantal essentiële woorden niet herkend.

In het voorbeeld hierboven zien we de ondertitel:

'dat mensen is terecht gekomen bij een
ongeluk met de leverancier van de'

De juiste tekst is:

'dat de mensen eerst terecht komen
bij een hulpmiddelenleverancier'

Sommige woorden worden dus verkeerd herkend, maar ook de leestekens ontbreken. Meestal is de vertaling louter fonetisch.

De kwaliteit van de automatische ondertitels hangt erg af van de duidelijkheid van de uitspraak. Exotische accenten, achtergrondgeluiden of gewoon een onduidelijke articulatie beïnvloeden het resultaat van de automatische ondertiteling. We moeten ook opmerken dat in de ondertitels enkel de tekst wordt opgenomen die uitgesproken wordt. Andere relevante geluiden om de film te begrijpen, moeten ook deel uitmaken van uw ondertiteling.

Ondertitels verbeteren

Zelfs met bovengenoemde foutjes zijn de automatische ondertitels toch een goed startpunt. Het grote voordeel van deze methode is dat de tekst al is gesynchroniseerd met het beeld. Het enige wat u nog moet doen, is de fouten in de tekst verbeteren.

1. Log in met uw YouTube-account en klik op uw gebruikersnaam. In het menu dat nu verschijnt, klikt u op Videobeheer. U kunt deze methode enkel gebruiken voor video's die op uw eigen account staan.

   

2. Kies 'Bewerken > ondertiteling' voor de video die u wilt ondertitelen.

   

3. Onder 'Actieve tracks' vindt u in principe de automatische ondertitels, genaamd 'Nederlands - automatische ondertiteling'.

   

   Opgelet, na het uploaden van de video kan het enkele minuten duren voordat de automatische ondertiteling beschikbaar is. Het kan gebeuren dat YouTube er niet in slaagt om de video automatisch te ondertitelen. In dat geval kunt u deze methode niet gebruiken.

   Klik op de naam van de track om de ondertitels in beeld te brengen. De tekst van de ondertitels verschijnt samen met de tijdscodes die zorgen voor de synchronisatie en aangeven wanneer welke tekst in beeld komt.

   

4. Start u de video en ga na of de tekst in de ondertitel overeenkomt met de tekst die u hoort. Om wijzigingen aan te brengen, pauzeert u de video en verbetert u de tekst van de ondertitel. In het tekstgedeelte is de actieve ondertitel gemarkeerd. Het volstaat om erop te klikken en de tekst te wijzigen.

   

5. Als u aan het einde van de video bent gekomen en alle ondertitels zijn gecorrigeerd, klikt u op 'Gereed'. Een apart bestand wordt aangemaakt. Nu heeft u twee actieve tracks. In ons voorbeeld heet de nieuwe track 'Nederlands - aangepast'.

Doet u niets, dan zal de bezoeker kunnen kiezen tussen de automatische ondertitelingstrack en uw track met de verbeterde ondertitels:

Waarschijnlijk wilt u de automatische ondertitels uitschakelen en enkel de verbeterde versie behouden. Om een track uit te schakelen, klikt u erop en dan op 'Uitschakelen'. U kunt de track steeds terug activeren.

U kan de ondertitels ook downloaden om ze te bewerken in een tekstverwerker of u kan ze inladen in een ander ondertitelprogramma dat meer mogelijkheden biedt.

Conclusie

Deze methode is handig voor wie niet vaak ondertitelt maar toch snel en eenvoudig zijn/haar video toegankelijk wil maken. Een belangrijk voordeel is dat het moeilijkste werk (namelijk het synchroniseren van tekst en beeld) voor uw wordt gedaan. De automatisch gegenereerde teksten zijn niet perfect maar u kunt ze eenvoudig verbeteren. De beste manier om u te overtuigen, is het zelf uit te proberen wanneer u uw volgende video op internet publiceert.

1 reactie

SurveyMonkey is een populaire website die je toelaat om enquêtes op te stellen, te laten invullen en achteraf de resultaten te evalueren. Hoe toegankelijk is de vragenlijst voor de invullers en kan je als persoon met een handicap zelf een vragenlijst opstellen?

In eerdere blogposts hadden we het al over gelijkaardige websites "onderzoekdoen.nl en nog eerder vonden we dat Google Docs toegankelijker was dan Zoomerang en Wufoo. Zoomerang is ondertussen Surveymonkey geworden dus werd het tijd om deze website eens aan de tand te voelen.

Backend

Registreren bij SurveyMonkey en een enquête maken, zijn gemakkelijk te doen. Er is duidelijk werk van gemaakt om de backend toegankelijk te maken. Waar het misgaat, is bij het opslaan van een vraag. Doe je dit met de entertoets, dan wordt de tekst van de vraag niet bijgehouden. Dit is natuurlijk heel vervelend. Klik je met de muis op dezelfde knop, dan wordt de vraagtekst wel correct opgeslagen.

Behalve dat er veel met lightboxes wordt gewerkt, is het als ervaren internetgebruiker wel te doen om dit SurveyMonkey voorbeeldformulier te maken.

Toegankelijkheid van de vragenlijst

Er gebeuren een paar vreemde dingen in de code waardoor de enquête niet goed toegankelijk is. Nemen we als voorbeeld de ingekorte code van vraag 2:

<abbr class="noborder" title="Vereist" >*</abbr>
2. Woonplaats:</h3>
<input id="text_490393660_0" name="text_490393660_0" type="text" />
<div class="hlbl">
<label for="text_490393660_0">Woonplaats:</label>
</div>

De belangrijkste vraag is waarom ze het label niet verbinden met het invoerveld. Er is een duidelijk zichtbaar label dat prima gelinkt kan worden. In plaats daarvan herhalen ze het label nog een keer, maar dan verborgen. Eigenlijk half verborgen want mijn screenreader leest het nog een keer voor. Door met verborgen labels te werken, schieten ze een belangrijk doel voorbij: je kunt nu niet op de instructietekst klikken om het veld te activeren.

Bijkomend gevolg is dat de asterisk die aangeeft dat het veld verplicht is, geen deel uitmaakt van het label.

Tenslotte wordt er een h3-element gesloten dat nergens wordt geopend.

De code is dus te herleiden tot:

<label for="text_490393660_0">
<abbr class="noborder" title="Vereist" >*</abbr>
2. Woonplaats:</label>
<input id="text_490393660_0" name="text_490393660_0" type="text" />

Vraag 3 bestaat uit radiobuttons. Hier is de koppeling juist tussen het keuzerondje en de labeltekst. Om een onduidelijke reden staat bij de eerste optie opnieuw een verborgen label.

<input type="radio" class="rb"  id="input_490395356_10_5702012205_0" />
<label for="input_490395356_10_5702012205_0" class="rb_off">
<span class="hlbl">Wat vindt u van deze vragenlijst?   </span>
Saai</label>

Het span-element is overbodig. HTML kent hier de constructie met Fieldset en Legend voor.

Enkel bij vraag 7 begrijpen we de keuze voor verborgen labels. Visueel is het heel duidelijk waar elke radiobutton voor staat, maar een screenreadergebruiker kan wat extra informatie gebruiken. AnySurfer suggereert hiervoor het title-attribuut te gebruiken, maar deze oplossing is ook prima.

Conclusie

In de backend moet zeker het probleem opgelost worden zodat je met de entertoets de lightbox kunt sluiten. Van de vragenlijst zelf vinden we het jammer dat ze niet de HTML-specificatie volgen. Het formulier wordt er nodeloos complex en onoverzichtelijk van.

Als we zelf een enquête zouden organiseren, zouden we nog steeds voor Google docs kiezen. Als je rekening houdt met deze tips kan je hiermee een redelijk toegankelijke vragenlijst maken. Helaas is bij Google docs de backend totaal ontoegankelijk.

Reageer als eerste

Spam bestrijden op je blog of je contactformulier doe je beter niet met een visuele captcha. Blinden kunnen de warrige letters en cijfers niet zien, slechtzienden en ouderen hebben het er vaak ook moeilijk mee, net als dyslectici. Ja, maar ik heb een audiovariant voorzien? Mooi, maar heb je er zelf al eens naar geluisterd? Is hij verstaanbaar?

Wat je wel kunt doen: filter spam op een andere manier dan door je bezoeker lastig te vallen met zo een opgave die niets te maken heeft met het formulier dat hij aan het invullen is. Gebruik een honeypot, houd rekening met de invultijd, gebruik een dienst als Akismet voor je blog en een goede spambeveiliging op je mailserver. Je kunt ook een vraag stellen waarvoor de bezoeker niet hoeft te kunnen zien of je kunt toch een verstaanbare audiocaptcha in elkaar knutselen. Maar daar help je geen doofblinde mee en voor dyslectici is het ook niet de droomoplossing. Vermeld in deze gevallen daarom toch ook gewoon een e-mailadres waar mensen terecht kunnen als ze er niet uit geraken.

Dit is de zeer bondige samenvatting van een nieuw artikel op deze website "spam vermijden zonder captcha". Toegankelijke antispam-technieken die nog niet in dit artikel zijn vermeld, mag u steeds melden in de reacties hieronder.

4 reacties

Update 4 april 2013: Limburg.net heeft naar aanleiding van deze post een aantal aanpassingen gedaan. De site blijft een uitdaging voor toetsenbordgebruikers, maar de toegankelijke versie om een afvalkalender op te zoeken is wel hersteld.

Bij het screenen van gemeentelijke websites stuiten we vaak op afvalkalenders in PDF-formaat. Voor de inwoners is dit uiteraard heel belangrijke informatie. Gemeenten melden ons dat deze PDF-documenten opgesteld worden door de intercommunales die het afval ophalen. Dit is in zekere zin goed nieuws omdat er veel minder intercommunales zijn dan gemeenten. Dus het probleem van ontoegankelijke afvalkalenders zou relatief eenvoudig te verhelpen moeten zijn. Als de intercomunales dit aanpakken, is het meteen voor alle aangesloten gemeenten in orde.

Een PDF-document kan zeker toegankelijk zijn (Hoe maak ik pdf-documenten toegankelijk?), maar een afvalkalender is een vrij complex document met tabellen, icoontjes, voetnoten en vaak kleurmarkeringen. Het zal technisch wel mogelijk zijn om zo een document toegankelijk te maken, maar de moeilijkheid ligt in het verzoenen van de visuele overzichtelijkheid voor het gedrukte exemplaar en de overzichtelijkheid als digitaal document. Wij zijn er van overtuigd dat documenten die zijn opgemaakt om er grafisch goed uit te zien als gedrukte kalender niet geschikt zijn om op een website te plaatsen. En dit niet enkel om redenen van toegankelijkheid, maar bruikbaarheid voor alle bezoekers: enkel om te weten welke vuilniszak je moet buitenzetten, moet je het document downloaden of openen in een apart programma en daarin vaak horizontaal scrollen en inzoomen. Belangrijke informatie op een website kan daarom best steeds als HTML-webpagina gepresenteerd worden.

Hoe het niet moet, kunt u ervaren op Limburg.net: probeer maar eens met de tabtoets en de pijltjestoetsen een adres te selecteren. De link "Slechtziende gelieve hier te klikken" staat op een plaats waar blinden en slechtzienden hem waarschijnlijk niet zien staan. Als je slechtziend bent, laat de website je drie stappen doorlopen om je vervolgens naar de homepage te brengen in plaats van naar de afvalkalender.

Een vrij goed voorbeeld is te vinden bij Ivarem. Helaas werkt het selecteren van straat en gemeente met een onChange combobox, maar het resultaat van een opzoeking is een keurige HTML-tabel met per dag aangegeven welk afval wordt opgehaald. Jammer dat je de pagina die bij jouw adres hoort niet als favoriet kunt opslaan in je browser en je dus elke keer de zoekprocedure moet doorlopen. Leuk is wel dat je de kalender ook in ical-formaat kunt downloaden.

Ivago heeft een gelijkaardige oplossing. Hier kan je wel de resultaatpagina opslaan in de favorieten van je browser. Mooi is ook dat boven de tabel de eerstvolgende ophaling is vermeld. Dat is wellicht de informatie waarnaar het merendeel van de bezoekers op zoek is.

Sommige steden, waaronder Leuven, hebben zelf een alternatief bedacht voor de ontoegankelijke kalender van Ecowerf: inwoners kunnen de ophaalkalenders bestellen in braille of grootletterdruk.

Het Slechtzienden en Blinden Platform Vlaanderen heeft vorig jaar een brief gestuurd aan de gemeenten en intercommunales met tips om de toegankelijkheid te verbeteren van zowel de gedrukte kalender als de digitale versie voor de website. Helaas zijn de documenten niet te vinden op hun website, maar op verzoek sturen ze u die zeker graag toe.

Wie andere goede voorbeelden kent van toegankelijke afvalkalenders mag ze steeds vermelden in de reacties hieronder.

1 reactie